{"id":1357,"date":"2021-04-12T12:44:13","date_gmt":"2021-04-12T12:44:13","guid":{"rendered":"http:\/\/www.szklo-ceramika.online\/?p=1357"},"modified":"2021-04-12T12:44:13","modified_gmt":"2021-04-12T12:44:13","slug":"91_urodziny_johannesa_schreitera","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/91_urodziny_johannesa_schreitera\/","title":{"rendered":"91. Urodziny Johannesa Schreitera"},"content":{"rendered":"
<\/div>

Prof. Johannes Schreiter jest uwa\u017cany za jednego z najbardziej wp\u0142ywowych powojennych niemieckich artyst\u00f3w szk\u0142a.<\/p>\n

\"\"Urodzi\u0142 si\u0119 8 marca 1930 r. w Buchholz, studiowa\u0142 w Munster, Moguncji i Berlinie, zanim otrzyma\u0142 stypendium Friedrich-Ebert-Stiftung\u00a0w 1958 r. Jego wynalazek Brandcollage<\/em> z 1959 r. zwr\u00f3ci\u0142 na niego uwag\u0119 \u015bwiata kultury. [2] W 1963 r. zosta\u0142 profesorem malarstwa i grafiki w Pa\u0144stwowej Wy\u017cszej Szkole Sztuk Pi\u0119knych \u2013 St\u00e4delschule we Frankfurcie nad Menem, a nast\u0119pnie rektorem tej\u017ce. Zosta\u0142 odznaczony\u00a0Bundesverdienstkreuze (Narodowym Krzy\u017cem Zas\u0142ugi), najwy\u017cszym odznaczeniem cywilnym nadanym przez Niemcy Zachodnie w 1979 r. Jest artyst\u0105 grafikiem, rytownikiem, projektantem witra\u017cy, teoretykiem i krytykiem kultury.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Niemiecki historyk sztuki, dr Holger Br\u00fclls, tak opisa\u0142 znaczenie prac Schreitera:<\/p>\n

\u201e\u017baden inny \u017cyj\u0105cy artysta nie uosabia\u0142 nowoczesnego witra\u017cu tak jak Johannes Schreiter. Styl Schreitera jest w pewnym stopniu uosobieniem p\u00f3\u017anej epoki nowo\u017cytnej. Jego charakterystyczny, indywidualny styl [\u2026] wywiera\u0142 wp\u0142yw przez dziesi\u0119ciolecia, co utrudnia nast\u0119pnemu pokoleniu artyst\u00f3w odej\u015bcie od tego archetypu.\u201d [1]<\/p>\n

Prace Schreitera klasyfikowane s\u0105 jako cz\u0119\u015b\u0107 powojennej niemieckiej szko\u0142y witra\u017cu i charakteryzuj\u0105 si\u0119 wykorzystaniem o\u0142owiu jako elementu graficznego, nie za\u015b wy\u0142\u0105cznie strukturalnego, zastosowaniem przezroczystego, niemalowanego szk\u0142a oraz wysoko rozwini\u0119tym i osobistym j\u0119zykiem symboli. Uznawane za zajmuj\u0105ce pierwsze miejsce w\u015br\u00f3d\u00a0witra\u017cy XX wieku, dzie\u0142a Schreitera mo\u017cna znale\u017a\u0107 w historycznych i wsp\u00f3\u0142czesnych budynkach, muzeach oraz publicznych i prywatnych kolekcjach sztuki na ca\u0142ym \u015bwiecie.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Johannes Schreiter postrzega siebie jako artyst\u0119 i ilustratora, kt\u00f3ry odkry\u0142 szk\u0142o w p\u00f3\u017anych latach 50. W 1958 r. zaprojektowa\u0142 swoje pierwsze okno do ko\u015bcio\u0142a \u015bw. \u0141ukasza w Bonn, kt\u00f3re w ci\u0105gu roku wykonano w witra\u017cu w dawnej pracowni Derixa w Rottweil. We wczesnej fazie swojej pracy artystycznej Schreiter eksperymentowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c z dominuj\u0105c\u0105 w\u00f3wczas technik\u0105 dalle de verre<\/em>. Zrealizowa\u0142 kilka projekt\u00f3w z pomoc\u0105 specjalizuj\u0105cej si\u0119 w tej nowej technice pracowni w Rottweil, w tym m.in. okno do Kaplicy Diecezjalnej w Johanniskreuz (Pfalz) w 1961 r. [2]<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

W kolejnych latach rozwin\u0119\u0142y si\u0119 bliskie stosunki mi\u0119dzy Schreiterem a zespo\u0142em warsztatowym w filii w Wiesbaden (otwartej w 1955 r., od 1973 r. wobecnej lokalizacji w Taunusstein-Wehen). Podczas warsztat\u00f3w powsta\u0142o wiele du\u017cych projekt\u00f3w, w tym okna do ko\u015bcio\u0142a Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Panny (Notre-Dame) w Douai we Francji (1976). Wiele prac z tego okresu obejmuje z\u0142o\u017cone struktury sieciowe i siatkowe, jak w oknach do Ko\u015bcio\u0142a Mariackiego (Marienkirche) w Lubece (1981). Na pierwszy rzut oka schematy wydaj\u0105 si\u0119 uporz\u0105dkowane i przewidywalne, ale istniej\u0105 r\u00f3wnie\u017c elementy dezintegracji, degradacji i krucho\u015bci, symbolizowane przez pojedyncze linie lub konfiguracje, kt\u00f3re si\u0119 otwieraj\u0105. Rzemie\u015blnicy przekszta\u0142cili te projekty w z\u0142o\u017cone witra\u017ce. Ka\u017cdy kawa\u0142ek szk\u0142a zosta\u0142 wybrany przez samego Schreitera, na podstawie jego odcienia z r\u0119cznie dmuchanego szk\u0142a.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Od pocz\u0105tku lat 80. Schreiter intensywnie poszukiwa\u0142 mo\u017cliwo\u015bci przeniesienia swojej techniki Brandcollage<\/em> (spalonego kola\u017cu) do szk\u0142a. Jeden z najwa\u017cniejszych symboli Schreitera, spalona forma jako ciemna, pojawiaj\u0105ca si\u0119 ba\u0144ka dymu, mia\u0142a zosta\u0107 realistycznie odtworzona w szkle. Poniewa\u017c pr\u00f3by prze\u0142o\u017cenia delikatnych, jednorodnych przej\u015b\u0107 kolor\u00f3w za pomoc\u0105 p\u0119dzli nie przynios\u0142y oczekiwanych rezultat\u00f3w, zesp\u00f3\u0142 po raz pierwszy w historii witra\u017cu eksperymentowa\u0142 z technikami aerografu. Rozpuszczon\u0105 farb\u0119 do szk\u0142a nanosi si\u0119 na nie bardzo cienko i w wielu warstwach za pomoc\u0105 pistoletu natryskowego. Znacznie zaanga\u017cowani w rozw\u00f3j byli Andreas Otto, Karl Heinz Traut, Victor Baumgartl i Ingo Enzmann ze studia Derix.<\/p>\n

W nast\u0119pnych latach te i inne techniki zosta\u0142y dopracowane a w p\u00f3\u017anych latach 70. i wczesnych 80. Schreiter zacz\u0105\u0142 u\u017cywa\u0107 w swojej tw\u00f3rczo\u015bci pleksiglasu (szk\u0142o akrylowe). Z tego czasu pochodz\u0105 do\u015bwiadczenia zwi\u0105zane z manipulowaniem profili o\u0142owianych na r\u00f3\u017cne sposoby. To w\u0142a\u015bnie wyraziste kszta\u0142ty tworzone za pomoc\u0105 owych o\u0142owianych profili sta\u0142y si\u0119 jego \u201eznakiem firmowym\u201d.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\u201eTe wyj\u0105tkowe linie, kt\u00f3re ca\u0142kowicie wyzwalaj\u0105 si\u0119 z konstruktywnych nacisk\u00f3w o\u0142owianych granic tradycyjnych witra\u017cy, zawsze by\u0142y g\u0142\u00f3wn\u0105 fascynacj\u0105 obraz\u00f3w Schreitera [\u2026]. Precyzyjnie poprowadzone przez r\u00f3\u017cne sekcje obrazu, linie te wskazuj\u0105 na diagram niekontrolowanego, ambiwalentnego odczucia, ukazuj\u0105cego udr\u0119k\u0119 i wsp\u00f3\u0142czucie, ale tak\u017ce widoczn\u0105 agresj\u0119. W liniach wyzwalane s\u0105 emocje towarzysz\u0105ce malarskiej kreacji, a tak\u017ce ocenie\u201d. [3]<\/p>\n

Patrz\u0105c na tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Schreitera z rzemie\u015blniczego punktu widzenia, ostatnie trzy dekady charakteryzuj\u0105 si\u0119 po\u0142\u0105czeniem r\u00f3\u017cnych, wysoce dopracowanych technik: jednorodne, p\u0142ynne przej\u015bcia, wytrawione r\u0119cznie i aerografem; zmodyfikowane o\u0142owiane ramki, rze\u017abione, podwa\u017cane i – niewidoczne dla niewprawnego oka – kontynuowane w emalii. Innowacja nie polega ju\u017c tylko na rozwoju, ale raczej na po\u0142\u0105czeniu z istniej\u0105cymi technikami – zawsze z zamiarem spe\u0142nienia wymaga\u0144 artysty i jak najlepszego oddania oryginalnego projektu Schreitera.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Prof. Johannes Schreiter, mimo podesz\u0142ego wieku, wci\u0105\u017c opracowuje swoje projekty w skali 1: 1, osobi\u015bcie dobieraj\u0105c kolorystyk\u0119 w pracowniach Derixa, a tak\u017ce doskonal\u0105c ka\u017cdy projekt w trakcie realizacji. To w\u0142a\u015bnie te wysokie standardy stanowi\u0105 wyzwanie i inspiruj\u0105 rzemie\u015blnik\u00f3w. Studio Derix od lat wsp\u00f3\u0142pracuje i wspiera dzia\u0142ania tw\u00f3rcze Schreitera. Ta d\u0142uga i owocna kooperacja przynios\u0142a ogromne korzy\u015bci obydwu stronom: rzemie\u015blnicy ze studia dostali wspania\u0142\u0105 motywacj\u0119 i mo\u017cliwo\u015b\u0107 eksperymentowania w swojej pracy a\u017c do uzyskania efektu zaprojektowanego przez artyst\u0119, a 91-letni dzi\u015b Johannes Schreiter z ich pomoc\u0105 m\u00f3g\u0142 realizowa\u0107 swoje naj\u015bmielsze wizje.<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

Literatura:<\/p>\n

[1] Br\u00fclls, Holger, K\u00fcnstlerfenster als Impulsgeber f\u00fcr die Glasmalerei der Gegenwart: Erfahrungen aus der Moderne<\/em> w: Wilhelm Derix (Hg.): L\u00fcpertz – Richter – Schreiter. Gro\u00dfe Glasmalereiprojekte 2007 w K\u00f6ln und Mainz, Taunusstein 2008, s. 29.<\/p>\n

[2] Ludwig Derix, \u00f3wczesny dyrektor zarz\u0105dzaj\u0105cy pracowni Rottweil, by\u0142 r\u00f3wnie\u017c wyszkolonym kamieniarzem, kt\u00f3ry wykorzysta\u0142 swoj\u0105 wiedz\u0119 do udoskonalenia techniki. Studio Rottweil wyprodukowa\u0142o r\u00f3wnie\u017c niekt\u00f3re wcze\u015bniejsze okna Dalle de Verre Jochem Poensgena, w tym okna dla St. Suitbert w Ratingen.<\/p>\n

[3] Holger Br\u00fclls, Zeitgen\u00f6ssische Glasmalerei in Deutschland<\/em>, Chartres 2012, s. 98.<\/p>\n

 <\/p>\n

Tekst powsta\u0142 na podstawie artyku\u0142u dr Anny Rothfuss: https:\/\/www.derix.com\/en\/allgemein-en\/zum-geburtstag-von-prof-johannes-schreiter-3\/?fbclid=IwAR0r-iyPQMPcNidCZUsugDw91ws1FkebeiJhLUjJA7rm9r-grlQFw1lp-6U<\/a><\/p>\n

Zdj\u0119cia: Derix Glasstudios<\/a><\/p>\n

<\/div>
\n \n \"Fb-Button\"\n <\/a>\n <\/div>
<\/fb:like><\/div>
<\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Prof. Johannes Schreiter jest uwa\u017cany za jednego z najbardziej wp\u0142ywowych powojennych niemieckich artyst\u00f3w szk\u0142a. Urodzi\u0142 si\u0119 8 marca 1930 r.… <\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":1361,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[152,200,7,2],"tags":[12,321,116,289,158,11,320,114,322,319,10,4,318],"class_list":["post-1357","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ludzie","category-rzemioslo","category-szklo","category-sztuka","tag-art","tag-colour","tag-craft","tag-derix","tag-glas","tag-glass","tag-kolor","tag-rzemioslo","tag-schreiter","tag-stained-glass","tag-szklo","tag-sztuka","tag-witraz"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1357","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1357"}],"version-history":[{"count":16,"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1357\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1382,"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1357\/revisions\/1382"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1361"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1357"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1357"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.szklo-ceramika.online\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1357"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}